Criminaliteit en terroristische aanslagen voorspellen aan de hand van filmscenario’s

Verhalen vertellen zit in onze cultuur. Maar wat heeft het vertellen van verhalen te maken met criminaliteit en aanslagen? Eén van de sprekers op de Dag van de Veiligheidsregio in Enschede van 19 maart was Peter de Kock. Peter, van origine cameraman en filmmaker, is vorig jaar gepromoveerd aan de Universiteit van Tilburg met een scenariomodel om te kunnen anticiperen op – en mogelijk zelfs voorspellen van – criminaliteit en terroristische aanslagen.

Filmscenario’s

Peter geeft aan dat een verhaal twaalf bouwstenen kent, waarmee je elk verhaal in de wereld uiteen zou kunnen zetten. Elementen zoals een protagonist (hoofdpersoon), een antagonist (tegenstander), symboliek, arena, tijdstip, potentiële target en red herring (valse aanwijzigingen). Tijdens de Master of Criminal Investigations kwam Peter in contact met een theorie die stelde dat er een grote analogie bestaat tussen het produceren van een film of theaterproductie en het produceren van een terroristische aanslag. Peter vond het fascinerend en wilde onderzoeken of zijn scenariomodel, die werkte in de filmwereld, ook zou werken in het beschrijven van een terroristische aanslag.

Terroristen zijn letterlijk filmmakers. Neem de beelden van de onthoofdingsvideo’s: er is nagedacht over de kleding, de compositie, de afwezigheid van muziek, de positie van de ene persoon ten opzichte van de ander. Het is gefilmd door twee camera’s op statief.

Opsporing

Big data analysetechnieken worden ingezet om een database vol met analyses van aanslagen en incidenten te onderzoeken. Het opsporingsproces kun je richting geven door het model langzaam in te vullen. Hoe meer je kunt invullen hoe minder scenario’s overblijven. Het model biedt opsporingsrichtingen, je kunt anticiperen op wat er mogelijk komen gaat. Het model kent een drie eenheid: 1) leren van gegevens uit het verleden (leren), 2) je weet meer dan je denkt, plaatsen in een handelingsperspectief (reageren), 3) voorspellen (anticiperen).

Hoe werkt het model?

Elke splinter aan informatie maakt het aantal mogelijke scenario’s kleiner. Je kijkt naar het verleden. Je ontdekt een trend, een patroon. Je kijkt door de bril van de tegenstander en probeert te voorspellen wat er mogelijk gaat gebeuren. Welke componenten ken je nog niet? Daar ontwikkelt het model talloze mogelijke scenario’s voor. De mogelijkheden die ontstaan, worden gerubriceerd naar aannemelijkheid. We zijn in staat heel veel data te genereren, op te schonen en er iets mee te doen. De kennis zit apart in een database. Het is niet meer afhankelijk van een persoon en wie er mee moet werken kan toegang krijgen.

  • Bekijk Peter de Kock in een uitzending van De Wereld Draait Door (september 2014) waarin hij een voorbeeld geeft van de aanslagen in Boston.
  • Peter de Kock is auteur van het boek Anticipating Criminal Behavior

Je kunt niet meer reageren.